Motyw żony w literaturze

  Jedną z życiowych ról kobiety to bycie żoną. Wiąże się z tym wiele obowiązków sakralnych, ale także codziennych, praktycznych. Wyjście za mąż to ważna i poważna decyzja, nie była ona jednak tak zawsze traktowana. Każda epoka prezentuje trochę inny obraz roli kobiety w małżeństwie, zależny od religii i aktualnego systemu wartości. Według klasycznego obrazu związku, żona powinna być podporządkowana swojemu partnerowi. Jest to tzw. rodzina patriarchalna, na której czele zawsze stoi mężczyzna. Później jednak forma ta zaczęła ewoluować. Już w antyku, wbrew wyznawcom religii chrześcijańskiej, pojawiały się kobiety, żony bardziej wyraziste, z charakterem. Inaczej zaczęto podchodzić do małżeństwa w okresie romantyzmu. Uznano bowiem, że akt zamążpójścia niszczy namiętność i prawdziwą miłość. Kwitły za to "nielegalne" romanse pełne poświęceń i emocji. W XX wieku kobiety zaczęły się buntować i żona ostatecznie stanęła na równi z mężem, mając przy tym te same prawa. Współcześnie tworzy się różne obrazy żony, często jednak jest ona niewierna i buntownicza, a rola matki nie idzie w parze z małżeństwem.

Motyw żony – przykłady z lektur

Pani Bovary

Gustave Flaubert

  Emma Bovary prezentuje postawę żony, daleko odbiegającą od ideału. Żyjąca w świecie marzeń, fantazji, miłości romantycznej, wystawnych imprez i wizyt na salonach nie może się odnaleźć w małżeńskiej rzeczywistości. Zdradza swojego męża, nie kocha go, a nawet nim gardzi. Uważa go za nudnego, wiejskiego i przyziemnego człowieka, nie mogącego zrozumieć jej wygórowanych pragnień. W rzeczywistości Karol bardzo kocha żonę, martwi się o nią i wybacza jej wszystkie wybryki. Emma nie docenia tego i pogrąża się w coraz to większą rozpacz. Wpada w depresję, ponieważ jej próby znalezienia romantycznych przeżyć za każdym razem kończą się porażką. Ostatecznie zadłuża się u handlarzy i popełnia samobójstwo. Pozostawia tym samym męża i córkę, co świadczy o jej oschłości wobec nich i egoizmie.

Chłopi

Władysław Reymont

  W utworze przedstawione są dwa rodzaje kobiet - przykładna Hanka i jej przeciwieństwo Jagna. Żona Antka Boryny pochodzi z biednej rodziny, więc początkowo czuje się zagubiona. Mimo to widać w niej cechy osoby zaradnej, pracowitej, a przy tym bardzo skromnej. Jest wierna Antkowi, a nawet wybacza mu zdrady z Jagną. Gdy mąż chorował ona dobrze zajmowała się całym gospodarstwem, dzięki czemu zyskała szacunek nawet u Macieja Boryny. Miała swoje wady, była zaniedbana i kłótliwa, jednak ostatecznie okazała swoje wielkie serce stając nawet w obronie kochanki Antka. O Jagnie nie można tego powiedzieć. Zdradzała swojego męża Macieja, nie potrafiła się odnaleźć w małżeńskiej rzeczywistości, nie była podparciem dla partnera. Ostatecznie spotkała ją za to kara i została wygnana z wioski.

Makbet

William Shakespeare

  W przeciwieństwie do ówczesnego wzorca rodziny patriarchalnej w małżeństwie państwa Makbet to kobieta mająca ważną pozycję i kierująca mężczyzną. Lady Makbet to typowy przykład femme fatale - jest chciwa, żądna władzy, bez skrupułów manipuluje mężem. Namawia go do tego, aby zabił króla Dunkana i sam zasiadł na tronie. Ta zbrodnia pociąga za sobą kolejne, mające tuszować pierwszą. Przez cały czas władcza żona jest bezwzględna, zimna, stanowcza, niewzruszona tym co się dzieje - owładnięta pragnieniem posiadania. W końcu jednak Lady Makbet popada w obłęd, nie wytrzymuje męczących ją wyrzutów sumienia, traci wpływ na męża, który również wpadł w niekończącą się passę zła, ostatecznie popełnia samobójstwo. Sam Makbet pozostaje tym niewzruszony, co dowodzi temu, że ich małżeństwo nie opierało się się na prawdziwej więzi i uczuciach.

Przejdź do pełnej wersji

Lektury, w których występuje motyw żony

Wszystkie motywy