Kamizelka

  Utwór rozpoczyna się od opowiedzenia narratora odnośnie jego kolekcji, z czego najistotniejszy element stanowi zniszczona już stara kamizelka. Najbardziej interesującym szczegółem w owej kamizelce okazują się być ściągacze, z czego jeden z nich po całej długości jest podziurkowany przez sprzączkę, a drugi nieumiejętnie skracany. Można zakładać, więc, że właściciel ubrania bardzo intensywnie schudł. Narrator sugeruje nawet, że zmarł. Obecny posiadacz kupił ją natomiast po zawyżonej cenie od Żyda. Symbolizowała ona nie tylko cudowną miłość, ale też dramat ludzki, który narrator zaobserwował w rodzinie sąsiadów, których obserwował z okna przez okres kilku miesiący.
  W kwietniu do mieszkania naprzeciwko wprowadziły się trzy osoby: pan, pani oraz służąca, która w lipcu udała się do bogatszych pracodawców. W październiku natomiast w mieszkanku została już tylko pani. A w listopadzie, kiedy sprzedała ostatnia pamiątkę po mężu (kamizelkę) z kamienicy wyprowadziła się i ona. Narrator, czyli sąsiad wdowy odkupił od niej kamizelkę i zaczął przywoływać wspomnienia szczegółów z życia młodego małżeństwa. Oboje poświęcali się pracy, a mimo to wiedli spokojne i szczęśliwe życie. On był urzędnikiem niskiego szczebla, ona zaś dorabiała udzielając korepetycji. Bywało,że urzędnik dorabiał przynosząc papiery, wtedy jego ukochana towarzyszyła mu – szyjąc. Niedziele poświęcali na spacerach w Łazienkach lub Ogrodzie Botanicznym. W lipcu po nieznacznym przeziębieniu urzędnik dostał krwotoku i stracił przytomność. Lekarz stwierdził, że to zaawansowana gruźlica, ale mimo to próbował uspokoić żonę. W zaleceniach doktor doradza wyjazd na wieś, na co niestety małżonków nie stać. Pogarszający się stan zdrowia spowodował, że mężczyzna musiał zrezygnować z pracy. Żona z kolei przejęła obowiązki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego i dorabiała korepetycjami oraz nocnym szyciem. Żona urzędnika pocieszała go, podtrzymując go na duchu, sama nie okazując cierpienia i rozpaczy. Dzięki jej staraniom bohatera do końca, mimo postępującej choroby, nie opuszczała nadzieja. Pewnego razu podczas zakładania kamizelki, dostrzegł, że jest ona za luźna. Obawiając się, że żona zauważy osłabienie bohatera i jego utratę wagi postanowił przesuwać sprzączkę, aby uniknąć jej zmartwienia. Któregoś razu zauważył on, że kamizelka rzeczywiście przylega do ciała, co niezmiernie go ucieszyło. Dobrą wiadomością podzielił się z ukochaną jednocześnie wyjawiając sekret oszustwa związanego ze zwężeniem kamizelki.
  Narrator dostrzegł, że nie tylko bohater uciekał się do drobnych kłamstw w celu uspokojenia żony. Okazuje się, że jego żona również wykonywała drobne krawieckie poprawki, żeby dodać mu otuchy w niecięższych chwilach. Kobieta mając świadomość znacznego chudnięcia mężczyzny systematycznie skracała pasek kamizelki, aby ten pomyślał, że naprawdę przytył. Dla niej jego radość z faktu przybrania na masie jest największą nagrodą, za trwanie przy nim i jego cierpieniu. Nowelę kończy refleksja narratora na temat życia wiecznego, których być może ci bohaterowie zaznają po śmierci.

Narrator

  Jest mieszkańcem warszawskiej kamienicy. Cechuje go sentymentalność, co potwierdza jego skłonność do zbierania przedmiotów, nawet tych pozbawionych wartości. Kolekcjonuje takie przedmioty jak: dramat pisany przez niego podczas lekcji łaciny, zasuszone kwiaty, a także kamizelka kupiona od pewnego Żyda handlującego starociami.

Małżeństwo

  Urzędnik i jego żona. Są sąsiadami narratora, młodzi o przeciętnej urodzie. Żona urzędnika dorabiała, dzięki korepetycjom i szyciem. Skromni, spokojni, pracowici i szczęśliwi. Kiedy okazuje się, że urzędnik jest chory na gruźlicę (wówczas nieuleczalną chorobę), jego żona stara się zachować opanowanie oraz nie okazywać bezsilności i rozpaczy. Podobnie zachowuje się jej mąż, który próbuje, mimo pogarszającego się stanu zdrowia pozostaje dzielny i szlachetny.

Żyd

  Handlarz, sprzedający powszechne używane przedmioty

Lekarz

  Wzywany jest do umierającego męża.